Greenchoice pakt door met grootschalige batterijopslag

De energietransitie verschuift van opwek naar flexibiliteit. Niet langer telt alleen hoeveel stroom uit hernieuwbare bronnen we produceren, maar vooral hoe we die op het juiste moment beschikbaar maken. Grootschalige batterijopslag is daarbij uitgegroeid van veelbelovende innovatie tot een onmisbare schakel in de energietransitie. In dit artikel laten we zien hoe wij de komende jaren hierop blijven inspelen.

Toen in 2019 bij windpark Hartelkanaal onze eerste megabatterij in bedrijf ging, was dat voor ons een belangrijke volgende stap in het actief sturen van hernieuwbare stroom. In plaats van het windpark terug te schakelen bij een overschot aan productie, konden we de overtollige elektriciteit opslaan en op een later moment leveren.

"Dat wij zo'n grote batterij direct bij een windpark plaatsten, dus op een en dezelfde aansluiting op het hoofdsysteem, was uniek in Nederland," zegt Roel Hopmans, manager van ons Renewable Origination team. "Het was echt pionieren in een markt die nog nauwelijks bestond, met onzekerheden rond techniek, financiering en vergunningen. Dat het project slaagde, gaf vertrouwen en vormde de basis voor de verdere opschaling die daarna volgde."

Sindsdien is onze eigen opslagcapaciteit bijna vertienvoudigd naar 82 MW, wat ongeveer gelijk staat aan de capaciteit van zo'n zes miljoen smartphones. En we willen dóór, omdat een betrouwbaar en betaalbaar energiesysteem met steeds meer opwek uit hernieuwbare bronnen niet zonder grootschalige flexibiliteit kan.

Waarom batterijen nodig zijn

Extra opslagcapaciteit is hard nodig omdat het in een energiesysteem met toenemende zon en wind steeds lastiger wordt om vraag en aanbod op elkaar te laten aansluiten. Dat zorgt niet alleen voor schommelingen op het systeem, maar ook voor extra kosten als voorspellingen over opwek en afname niet overeenkomen met de werkelijkheid. En als er plots toch minder wind is dan verwacht, moet een gascentrale aangaan om het gat op te vullen. Dit is duur en slecht voor het milieu. "Een windpark terugregelen, een zonnepark afschakelen, of op het laatste moment extra stroom inkopen is vaak ongunstig."

Tegelijkertijd daalt de waarde van stroom wanneer die op de 'verkeerde' momenten wordt geproduceerd, bijvoorbeeld midden op de dag bij veel zon. Omdat een relatief groot deel van onze klanten zonnepanelen heeft geïnstalleerd, neemt dat effect verder toe. "Batterijen helpen precies op die twee punten: ze vangen pieken en dalen op en verschuiven groene stroom naar momenten waarop er minder opwek is."

Op eigen kracht verder

Voor een snelle opschaling na Hartelkanaal hebben we Green Energy Storage (GES) opgericht en laten groeien, als gespecialiseerde projectontwikkelaar. Hiermee zijn de afgelopen jaren meerdere grootschalige batterijprojecten gerealiseerd bij onze eigen wind- en zonneparken én bij parken van producenten van groene stroom met wie wij langjarige afnameovereenkomsten hebben.

Ondertussen zien lokale systeembeheerders grootschalige batterijen ook als oplossing voor systeemcongestie. Dit maakt het eenvoudiger om een aansluitvergunning te verkrijgen. Tegelijk vindt bij Green Energy Storage een verschuiving plaats in het soort projecten: van batterijopslag direct bij een opweklocatie naar zeer-grootschalige standalone opslag. Deze ontwikkelingen hebben geleid tot de bouw van één van de grootste batterijprojecten in Nederland: het Sequoia batterijopslagsysteem van 200MW/800MWh, waarvan Greenchoice de helft zal aansturen

"Gezien de grootte van de projecten en de andere aard ervan, is GES onlangs verkocht aan VOPAK. We hebben besloten batterijprojecten voortaan volledig in eigen hand te ontwikkelen – van ontwerp tot exploitatie en onderhoud. Deze aanpak passen we al jarenlang toe bij grootschalige zonneparken en dat gaan we nu ook voor onze batterijactiviteiten doen."

Naar een energiesysteem in balans

De komende jaren gaan we volle kracht vooruit met door ons aanstuurbare batterijopslag: van 82 MW nu naar minimaal 500 MW in 2030. Omdat het nog enkele jaren duurt voordat onze eigen batterijprojecten gereed zijn, vullen we een deel van die groei in met batterijparken die Green Energy Storage momenteel ontwikkelt. De bouw daarvan start nu en eind volgend jaar komen de eerste online.

Waar sommige partijen batterijparken vooral ontwikkelen om te verdienen aan prijsschommelingen op de energiemarkt, zien wij het vooral als schakel in een breder systeem van opwek uit hernieuwbare bronnen, levering en flexibiliteit. "Met batterijen ontlasten we het systeem, gaat er minder groene stroom verloren en kunnen we de kosten voor de klant lager proberen te houden."

Op de langere termijn zijn batterijen essentieel voor ons streven naar Realtime Groene Stroom voor al onze klanten: stroom die op elk moment van de dag direct afkomstig is van zon en wind. "Een mooie stip op de horizon en ook hierin willen we een wegbereider zijn. Want uiteindelijk moeten we met alle producenten, leveranciers en afnemers van stroom naar een systeem dat volledig uitstootvrij is. Dat lukt niet zonder grootschalige batterijopslag."